Kalkulator pochodnych online
Wpisz wielomian, a kalkulator pochodnych zróżniczkuje go składnik po składniku — z wzorem przy każdym kroku — i policzy drugą pochodną oraz styczną w wybranym punkcie. Jak korepetytor, tylko szybszy.
Pochodna wielomianu krok po kroku
„Udostępnij” tworzy link, który od razu pokaże ten sam wynik. Każde obliczenie zapisuje się też w historii poniżej (tylko w Twojej przeglądarce).
Twoje ostatnie obliczenia
Wzór na pochodną potęgi — serce rachunku różniczkowego
Dla jednomianu działa reguła: (c·xⁿ)′ = c·n·xⁿ⁻¹ — wykładnik „schodzi” przed x, a potęga maleje o 1. Pochodna sumy to suma pochodnych, a stała znika. Dzięki temu każdy wielomian różniczkuje się mechanicznie: (3x³ − 5x² + 2x − 7)′ = 9x² − 10x + 2. Kalkulator pochodnych rozpisuje to składnik po składniku, dorzuca drugą pochodną i wartość w punkcie.
Co właściwie mówi pochodna?
f′(x₀) to nachylenie stycznej do wykresu w punkcie x₀ — czyli chwilowe tempo zmian. Dodatnia pochodna: funkcja rośnie; ujemna: maleje; zero: kandydat na maksimum lub minimum (rozstrzyga znak drugiej pochodnej: f″ < 0 → maksimum, f″ > 0 → minimum). Po podaniu x₀ kalkulator wyznacza też równanie stycznej y = f′(x₀)·(x − x₀) + f(x₀) — częsty finał zadań maturalnych.
Tabela pochodnych funkcji elementarnych
| f(x) | f′(x) | Uwagi |
|---|---|---|
| xⁿ | n·xⁿ⁻¹ | działa też dla n ujemnych i ułamkowych |
| √x = x^(1/2) | 1 / (2√x) | z reguły potęgi |
| sin x | cos x | x w radianach |
| cos x | −sin x | |
| eˣ | eˣ | jedyna taka funkcja |
| ln x | 1/x | x > 0 |
| 1/x = x⁻¹ | −1/x² | z reguły potęgi |
Ten kalkulator specjalizuje się w wielomianach (to one dominują w szkole); funkcje złożone wymagają dodatkowo reguły łańcuchowej (f(g(x)))′ = f′(g(x))·g′(x) — opisanej w przykładach poniżej.
Trzy klasyczne pułapki
Po pierwsze, pochodna iloczynu to nie iloczyn pochodnych: (f·g)′ = f′g + fg′. Po drugie, zapis 1/x² różniczkuj jako x⁻²: wynik −2x⁻³. Po trzecie, w trygonometrii wzory zakładają radiany — dla stopni dochodzi czynnik π/180. Wielomiany są od tych pułapek wolne, dlatego to najlepszy poligon do nauki techniki.
Pochodne — FAQ
Jaka jest pochodna funkcji 3x³ − 5x² + 2x − 7?
f′(x) = 9x² − 10x + 2. Każdy składnik różniczkujemy wzorem (c·xⁿ)′ = c·n·xⁿ⁻¹, a stała −7 znika. Kalkulator pokaże wszystkie kroki.
Co oznacza, że pochodna w punkcie wynosi 0?
Styczna jest pozioma — to kandydat na ekstremum. Sprawdź drugą pochodną: ujemna oznacza maksimum, dodatnia minimum, zero wymaga dalszej analizy.
Jak policzyć pochodną z ułamkiem typu 1/x?
Zapisz jako potęgę: 1/x = x⁻¹, więc (x⁻¹)′ = −x⁻² = −1/x². Zamianę ułamków na potęgi ujemne ćwiczy kalkulator potęgi.
Czym różni się f′ od f″?
f′ opisuje tempo zmian funkcji, f″ — tempo zmian tego tempa, czyli wypukłość wykresu. Oba wielomiany kalkulator wypisuje automatycznie.
Jak wyznaczyć równanie stycznej do wykresu?
Styczna w x₀ ma wzór y = f′(x₀)·(x − x₀) + f(x₀). Wpisz funkcję i x₀ w pole obok — kalkulator poda gotowe równanie w postaci y = ax + b.
Do czego pochodne przydają się poza matematyką?
Wszędzie tam, gdzie pytamy o tempo zmian: w fizyce prędkość to pochodna położenia, a przyspieszenie — prędkości; w ekonomii koszt krańcowy to pochodna kosztu całkowitego; w uczeniu maszynowym gradient (wektor pochodnych) wskazuje, jak poprawiać model. Nawet optymalizacja ceny czy kształtu opakowania to szukanie zera pochodnej. Dlatego umiejętność szybkiego różniczkowania wielomianów — którą ćwiczysz tutaj — procentuje daleko poza klasówką.
Powiązane kalkulatory
- ▦ Kalkulator macierzyWyznacznik, macierz odwrotna, mnożenie i rząd macierzy
- xⁿ Kalkulator potęgPotęgowanie dowolnych liczb + prawa działań na potęgach
- √ Kalkulator pierwiastkówPierwiastek kwadratowy, sześcienny i n-tego stopnia
- 🔢 Kalkulator naukowy online (styl Casio)Darmowy kalkulator naukowy w przeglądarce: sin, log, potęgi